آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز): در گذشته در خانه های بزرگان ایل کانونهایی برای گسترش فرهنگ و ادب تشکیل می شد که در این جلسات به شعر و موسیقی و شاهنامه خوانی می پرداختند جهت بررسی لزوم وجود چنین کانونونها یا تشکلهایی برای هدایت پتانسیلهای جوانان بختیاری در زمینه شعر به گویش بختیاری با یکی از شعرای بختیاری (قهرمان محمدي) به گفتگو نشسته ایم:
ایبنانیوز: آیا لزومی در ایجاد تشکل های ادبی- هنری در بختیاری می بینید؟
بله، نه تنها مورد نیاز و لازم است بلکه واجب است. هیچ ملت و قومی بدون حفظ فرهنگ و زبان و سنت هایش نمی تواند زنده بماند و ادبیات و فرهنگ و هنر با تلاش جمعی صاحبان اندیشه سرپا نگه داشته می شود و این امر مهم کار تشکیلاتی می طلبد. فعالیت فردی خوب است اما باید در کنار کار جمعی باشد تا اینکه قبل از در دسترس همگان قرارگرفتن از نظر افراد متخصص بگذرد.
ایبنانیوز: آیا در گذشته های دور در بختیاری چنین تشکل هایی بوده است؟
در ایلات و عشایر بختیاری حتی در مراکز استقرار جمعیت تشکیلات و انجمن های فرهنگی و هنری آنگونه که در حال حاضر مرسوم است و آن زمان در شهرهای بزرگ وجود داشت نبود. اما در خانه های بعضی از بزرگان قوم یا صاحبان اندیشه و کمال کانون های خوبی تشکیل می شد و گاهی این کانون ها برای گسترش فرهنگ و ادب مفید واقع می شد و چون برای رفع و رجوع کارها و مشورت در مورد امور جاری جلسات مکرر تشکیل می گردید هرگاه مغز متفکر این جلسات صاحبّ ذوق و هنری بود یا به نقش شعر و موسیقی و شاهنامه خوانی و کتاب خوانی در جذب و تشویق و تحریک جمع پی می برد از این نیاز استفاده می کرد و کسانی را که دستی در هنری داشتند ترغیب می کرده و ممکن بود پس از مدتی افراد برجسته ای از میان این جمع بیرون بیاید اما هم اکنون نه از آن لامردان ها خبری هست و نه از آن شب نشینی ها و مهمان دوره های بزرگ و نه نیازی برای چنین نشست هایی احساس می شود.
ایبنانیوز: آیا پتانسیل ایجاد تشکلی فراگیر وجود دارد؟
در حال حاضر حداقل 3 تا 4 میلیون نفر بختیاری تبار هست و تقریبا به همین اندازه لرزبان های دیگر وجود دارد که از کارهای فرهنگی همدیګر استفاده می کنند. شاعران و نویسندگان و موسیقی دانان و هنرمندان بختیاری تبار هستند که علاقمند به فرهنگ قومی اند بسیاری از اینها کارهای بختیاری هم انجام داده اند و برای بختیاری هم نوشته اند، اما میدان بزرگتری را طلب می کردند اگر این میدان در میان قوم خود بوجود آید و مخاطب باشد، یقینا کار بیشتری برای فرهنګ قومی خود انجام می دهند. ما در حال حاضر شاعران جوان بسیار با استعدادی داریم که علاقه به فرهنگ قومی دارند اما اگر آنطور که شایسته آن هستند جذب فرهنگ بختیاری نشوند، تمام پتانسیل خود را روی فرهنگ و هنر و ادبیات فارسی متمرکز می کنند. برای جذب این استعدادها علاوه برمخاطب تشکیلاتی هم برای راهگشایی کارها لازم است.
ایبنانیوز: منظور از فراگیر بودن تشکلی است که کارهایی مثل ارزیابی و نقد کتاب های شعر و غیره را انجام دهد در این مورد چه باید کرد؟
البته همه ی آنها که توانایی انجام کارهای فرهنگی دارند، دارای یک افق دید نیستند که بیایند تحت شرایط یک تشکیلات قرار گیرند، اما می توان گفت تشکل حداکثری یا از تشکل های فراگیر صحبت کرد بله می شود. باید یک تشکیلات مطالعه شده، با هدفی دور از مسائل سیاسی و حاشیه ای، دور از مسائل قوم گرایانه حاد، دور از مسائل درون قومی و خرد نگر، دور از خود محوری های فردی و تفکری و گروهی فقط و فقط کارهای فرهنگی، هنری و ادبی، اجتماعی، زبانی و غیره انجام داد، چنین تشکلی میتواند یک هسته ی مرکزی داشته باشد و در تمام نقاط بختیاری نشین هم دارای تشکل های هم اندیش باشد که ارتباط تنگاتنگ با هم داشته باشند و این کار گذشت می خواهد، گذشت از وقت، از سرمایه، از موقعیت. برای اینکار باید نخبگان و صاحبان اندیشه و صاحبان تخصص فعالین فرهنگی شاعران و هنرمندان و نویسندگان همه دست به دست هم دهند تا بشود کاری کرد کارستان که این تشکل مرکزی می تواند کار نقد و بررسی هم انجام دهد.
ایبنانیوز: آیا در حال حاضر چنین تشکیلاتی هست و اگر نیست علت کجاست؟
متاسفانه اکثر اوقات ما پشت سر نگاه نمی کنیم و از تجربیات ګذشته نه تنها استفاده نمی کنیم، بلکه وجود آن را نفی می کنیم. خیلی ها را می بینیم شروع به کاری نکرده می گویند چون کاری نشد می خواهیم فلان کار را بکنیم در حال حاضر تشکل هایی هست و کارهای بسیار خوبی هم انجام شده اما کافی نیست و باید کار منسجم تر و بهتری انجام شود شاید اگر کارهای قبلی انجام نشده بود امروز حتی همین احساس نیاز به یک تشکل فراگیر هم برای ما سخت بود، چون کاری نشده بود که ما بدانیم چه کارهایی باید انجام شود. شاید جنبه ی شعاری داشته باشد اگربگوییم 150سال پیش میرزا پرویزخان بابادی در مجلس حسینقلی خان ایلخانی انجمن شعر بختیاری را بنا نهاد. اما اینکه داراب افسر در انجمن ها اشعار بختیاری می خواند و همراه با برادرش مهراب خان و پژمان بختیاری نشست های ادبی داشتند و هم فکری می کردند جای شک نیست، اما اگر چنانچه از مشاهدات خود بگویم، باید عرض کنم اولین تشکل بختیاری که بنده عضو آن هستم و در تاسیس آن نقش داشتم و فکر می کنم یکی از اولین انجمن های بختیاری است و در اصفهان تشکیل شد انجمن شاعران بختیاری که هم اکنون انجمن ادبی داراب افسر بختیاری نامیده می شود و هسته ی اولیه آن آقایان عبدالعلی خسروی (قائد بختیاری)، داراب رئیسی، احمد عبدالهی، مرحوم عباس ارشاد امیر مسعود موگویی، جواد خسروی نیا و اینجانب قهرمان محمدی بود و پس از آن ده ها شاعر و عکاس و خواننده و هنرمند دیگر به این جمع پیوستند و همچون درخت تناوری در سرتاسر خاک بختیاری گسترده است و کمتر شهرستان بختیاری نشین است که انجمن داراب افسر با آن در ارتباط نباشد و هم اکنون چندین انجمن و تشکل دیگر درمناطق بختیاری نشین وجود دارد.
ایبنانیوز: چه کارهای مهم دیگری تابحال انجام شده است؟
تا آنجایی که بنده سراغ دارم فعالیت های جمعیت جوانان زردکوه در یزدانشهر با مدیریت آقای اقبال صالحی که با انجمن داراب افسر ارتباط بسیار نردیکی دارد، تشکیل جشنواره ها و بزرگداشت هایی که از طرف اداره ارشاد مسجدسلیمان برگزارشده، جشنواره بنه وار رهدار، جشنواره سالیانه تمداربیت اردل، همایش های موسسه ایلیار بختیاری در چغاخور، همایش خان میرزا و همایش هایی که به کرات درتهران برگزار شد و کارهای خوبی که در دزفول، ایذه، الیگودرز، باغ ملک، سی میلی و دیگر نقاط انجام می شود، بسیار موثر است و نمود این کارها در برګزاری بزرګداشت هایی برای زنده یاد بهمن علاالدین خود را نشان داد.
ایبنانیوز: با این حال آیا به نظر شما تشکیلات فراگیر مورد نیاز هست و باید دارای چه ویژگی هایی باشد؟
به نظر من در حال حاضر نیاز به تشکل های سراسری وجود دارد گرچه بین نخبگان قوم تا حدی ارتباط هست اما باید این ارتباط با تشکیل انجمن های فراگیر و تعریف شده با هدف گسترش زبان و فرهنگ و دور از سیاست و سیاست زدگی تمام شاعران، نویسندگان، هنرمندان و فعالین فرهنگی بختیاری را زیر پوشش خود قرار دهد، ضمن اینکه در هر یک از مناطق انجمن های جداگانه برقرارباشد که البته خیلی از مناطق در حال حاضر دارای انجمن هستند منتهی با ارتباط نزدیک با انجمن های مرکزی اینها تقویت شوند، همانطور که در این مدت ارتباط خوانندگان هنرمند با شعرا برقرار شده است و کاستی هایی که در این سالها بیرون آمده اکثرا با اشعار منسجم بوده کتاب های شعری که می خواهد منتشر شود با امکان دسترسی با شاعران متخصص تر حتی المقدور ایرادات کمتری داشته باشد در صورت داشتن تشکل حتی از نظر مادی هم در نشر آثار فرهنگی می توان اقدامات بهتری انجام داد، در حال حاضر غیر از انجمن داراب افسر بختیاری دراصفهان می توان در مناطقی مثل مسجدسلیمان، ایذه، دزفول، اردل، لردگان، الیگودرز، اهواز و جاهای بسیار انجمن های محوری تشکیل داد که هر کدام شاخه هایی در مکانهای دیگر داشته باشند.
انتهای پیام/